آیا انسان آزاد است یا مجبور؟ مرز آزادی تا کجاست؟

شنبه ۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۹ 0 0 کلام حق پیام

بسم الله الرّحمن الرّحیم

خداوند، انسان را آزاد آفریده است و به او اختیار داده تا کارهایش را انتخاب کند. گر چه بعضی گفته اند: انسان در کارهایش مجبور است و گمان می کند که آزاد است، اما دلایل بسیاری بر اختیار انسان وجود دارد که به برخی از آنها اشاره می کنیم: الف) هر انسانی در کارهای خود گاهی دچار تردید و شک می شود که آیا انجام دهد یا ندهد؟ همین شک، دلیل بر آزادی اوست که می تواند کاری را انجام دهد و می تواند انجام ندهد. ب) گاهی انسان ها به کار یکدیگر انتقاد دارند. انتقاد نیز دلیل آن است که کسی که کار را انجام داده، می توانسته انجام ندهد. ج) هر انسانی در عمر خود بارها از گفتار و رفتار خود پشیمان شده است و همین پشیمانی دلیل آن است که می توانسته انجام ندهد و لذا با خود می گوید: ای کاش انجام نمی دادم! د) همۀ مردم فرزندان خود را تربیت می کنند و یا به معلم و مربی می سپارند و این دلیل آن است که فرزند انسان می تواند مسیر کج را رها و به راه حق برود. بنابراین شک، انتقاد، پشیمانی و تربیت، دلیل آزادی انسان است. علاوه بر آن که آزادی خواستۀ تمام انسان ها بلکه حیوانات است. شما اگر گربه ای را در قفس کنید، هر نوع غذا برای او در قفس قرار دهید، باز ناراحت است و ترجیح می دهد در کوچه و خیابان ساده ترین غذا را بخورد اما در قفس نباشد. در بهشت نیز اگر آزادی نباشد، مؤمن رنج می برد و لذا مؤمنان هنگامی که وارد بهشت می شوند، خدا را به خاطر آزادی در بهشت سپاس می گویند. با این همه، انسان بنده خداست و باید به دستورات او عمل کند و اگر آزادی مرز نداشته باشد و انسان اختیار خود را به نفس و تمایلات شخصی یا تمایلات دیگران بدهد او را به درّۀ هلاکت سقوط خواهد داد. آزادی باید در چارچوب فرامین خدا و عقل باشد تا سبب سلب آزادی دیگران نشود.

منبع: کتاب تمثیلات/پرسش های مهم پاسخ های کوتاه با استفاده از آیات و روایات. ص۳۹
نویسنده: محسن قرائتی

0 نظر

ارسال نظر